Enfrastrikti ki ba-kabòn: yon solisyon esansyèl nan chanjman nan klima?
Enfrastrikti se yon chofè kle pou kwasans, travay, ak pi bon kalite lavi nan mache émergentes ak devlope ekonomi (EMDEs). Men, sa a vini nan yon pri. Apeprè 70% nan emisyon gaz mondyal efè tèmik soti nan konstriksyon enfrastrikti ak operasyon tankou plant pouvwa, bilding, ak transpò. Enstiti Devlopman Lòt bò dlo a estime ke plis pase 720 milyon moun ta ka pouse tounen nan povrete ekstrèm pa 2050 kòm yon rezilta nan enpak klima, pandan ke pwojè Òganizasyon Mondyal Lasante ke kantite lanmò atribiye a efè danjere nan emisyon soti nan endistri enfrastrikti kle yo ap leve soti nan aktyèl la 150,000 pou chak ane a 250,000 pa 2030.
Èske sa vle di nou bezwen bati mwens enfrastrikti? Non. Men, yon pati nan solisyon an manti nan enfrastrikti ki ba-kabòn.
Kòm non an sijere, enfrastrikti ki ba-kabòn jenere mwens emisyon kabòn pase enfrastrikti tradisyonèl yo ak ede bati detèminasyon nan peyi vilnerab pandan y ap pwoteje kont ekspoze a evènman chanjman klima ekstrèm. Absoliman, nan EMDEs ak ekspoze disproporsyonel nan enpak chanjman nan klima, enfrastrikti ki ba-kabòn ka ede anpeche yon ranvèsman ki gen rapò ak klima nan pwogrè devlopman.
Kèk egzanp enfrastrikti ki ba-kabòn yo se:
Enfrastrikti tren, ki ka diminye kantite kabòn-émetteur kabòn
Pwojè transpò iben, tankou Metros ak limyè pwojè ray ki diminye itilizasyon machin- youn nan sous yo ki pi remakab nan emisyon kabòn
Pwojè enèji renouvlab (solè, van, ak hydropower), ki gen pi ba emisyon kabòn konpare ak gaz fosil
Ki tandans yo obsève nan enfrastrikti ki ba-kabòn nan EMDEs?
Yon rapò ki sot pase, Patisipasyon Prive nan Envestisman Enfrastrikti ki ba-Kabòn, ki baze sou done ki sòti nan Patisipasyon Prive nan Enfrastrikti (PPI) baz done, jwenn ke anvan 2010, envestisman sektè prive nan enfrastrikti ki ba-kabòn te mityèlman, patikilyèman nan sektè a pouvwa. Enpak negatif chanjman klima a pa te seryezman konsidere pa gouvènman yo, ki konsantre piman sou devlope enfrastrikti pou dispozisyon sèvis.
Kontinwe, ki ba-kabòn transpò ak pwojè enèji prezante yon potansyèl ki pi piti pou envestisè prive yo. Apre 2010, règleman gouvènman favorab nan fòm lan nan tou de dirèk ak sipò gouvènman endirèk mennen nan yon vag nan pwojè ki ba-kabòn. Pousantaj pwojè ki ba-kabòn k ap resevwa sipò gouvènman an te grandi soti nan 3% anvan 2010 a 51% nan ane sa yo. Distribisyon nouvo envestisman pwojè yo deplase an favè pwojè ki ba-kabòn -anvan 2010, distribisyon te menm (852 konvansyonèl kont 899 ki ba-kabòn), men apre 2010, ki kantite nouvo pwojè PPI ki ba-kabòn (1,915) te plis pase double ke nan pwojè konvansyonèl yo (815).
Li ta dwe tout bon remake, sepandan, ke vag sa a nan enfrastrikti ki ba-kabòn kondwi pa pwojè enèji renouvlab olye ke pwojè transpò klima-zanmitay. Post-2010, pati nan pwojè enèji renouvlab te leve soti nan sou 50% a 83%. Men, nan transpò peyi, pwojè konvansyonèl oswa pwojè wout toujou domine, kontablite pou prèske twa katriyèm nan envestisman sektè total PPI.
Enèji renouvlab—timoun afich ki ba-kabòn?
Depi pwojè enèji fòme crux la nan envestisman prive nan enfrastrikti nan EMDEs, anfaz la sou enèji pwòp nan diminye emisyon kabòn pa ka sipèvize. Yon plim nan kapital la pou pouse enèji renouvlab la te ke plis pase mwatye nan tout PPIs enèji yo te renouvlab nan kèk peyi ak emisyon yo kabòn pi gwo -notably Brezil, Lachin, peyi Zend, Latiki ak Woumani.
Tandans sa a te lajman kondwi pa pi ba pri ki soti nan amelyorasyon teknoloji ak akizisyon konpetitif. Pandan ke sektè prive a te apiye pwojè enèji renouvlab, antrepriz sektè piblik, etonan, te kontinye sipòte enèji konvansyonèl yo.
Sibvansyon yo te depanse pa gouvènman globalman yo te pi wo pou sous enèji konvansyonèl kòm konpare ak enèji renouvlab-nan 2015, $ 325 milya dola valè nan sibvansyon yo te depanse sou gaz fosil konpare ak sèlman $ 150 milya dola pou renouvlab. Pwojè enèji konvansyonèl yo rete pi gwo, an mwayèn, pase pwojè enèji renouvlab, tou de an tèm de kapasite jenerasyon ak envestisman.
Pwojè transpò prezante yon istwa diferan. Tren ak pwojè transpò iben yo konsidere kòm klima-zanmitay jan yo mennen nan pi ba emisyon kabòn pou chak inite nan distans vwayaje kòm konpare ak wout yo. Pataje a nan pwojè transpò iben prèske triple a 14% apre 2010, ki endike yon chanjman nan peyi devlope yo antreprann plis metwo ak limyè-ray pwojè yo efikasman founi efikasite ogmante volim nan trafik pasaje yo. Sepandan, koneksyon wout yo enstrimantal nan EMDEs pou entegrasyon ekonomik ak transpò peri. Fè menm machandiz yo ki disponib atravè tren ki ta mennen nan pi wo depans transpò-ak pi wo pri pou konsomatè a fen. Pwojè wout yo te kontinye ranmase prèske twa katriyèm nan envestisman transpò peyi a malgre yon ti kras refize pòs-2010.
Yon chanjman nan direksyon pou kabòn ki ba-kabòn ap pase, men vitès la bezwen ranmase ...
Pandan 15 ane ki sot pase yo, te gen yon efò konsantre pou minimize oswa menm ranvèse menas chanjman nan klima. Gouvènman yo te bay sipò nan pwojè klima-zanmitay pandan ke envestisè prive yo te pran plonje a pa envesti kapital enpòtan nan pwojè sa yo, patikilyèman nan EMDEs. Yon chanjman nan alokasyon an nan resous soti nan kabòn-entansif nan enfrastrikti ki ba-kabòn se vizib, men efò yo bezwen yo dwe entansifye, patikilyèman nan transpò peyi, si nou vize satisfè objektif la nan limite a degre pa 2050.

